Het Centraal Museum wil een diverse en inclusieve organisatie zijn. Het maakt ons niet uit waar je geboren bent, waar je in gelooft en van wie je houdt. We willen dat iedereen zich thuis voelt in het museum.  Om ook mensen te bereiken die zich nu niet vertegenwoordigd voelen, willen we met hen samenwerken, hen een stem geven en in dialoog gaan. Zo leren we van elkaar. We zoeken daarom nauwe en duurzame samenwerking met lokale en (inter)nationale partners en bewoners uit de stad en luisteren naar vertegenwoordigers uit wijken en gemeenschappen die we nu niet bereiken.

De verhalen die aan de hand van onze collectie verteld kunnen worden, bieden gelegenheid om van de geschiedenis te leren, deze te herijken en te verbinden aan hedendaagse thema’s, zodat we de blik van ons publiek verruimen. De bezoeker vormt uiteindelijk zelf zijn oordeel.

Hoe geven we inclusie en diversiteit vorm?

Het Centraal Museum is een van de initiatiefnemers van Musea Bekennen Kleur, inmiddels een van de grootste samenwerkingsverbanden in Nederlandse musea. Hierin worden vraagstukken onderzocht rondom inclusie en diversiteit binnen de museale sector. De insteek van de samenwerking betreft niet slechts de zichtbare activiteiten, maar gaat juist over de aandacht voor het gezamenlijke proces. De focus ligt op verandering in programmering, partners, publiek en personeel. In ons eigen museum maken we dit als volgt concreter.

Partners

Samenwerking is cruciaal als je invulling wilt geven aan inclusie en diversiteit. Het Centraal Museum streeft daarom naar duurzame relaties met organisaties in de stad en daarbuiten. Dankzij samenwerking met hen kunnen we bewoners bereiken voor wie een bezoek aan het museum niet vanzelfsprekend is en nieuwe perspectieven laten zien. Zo werkt het Centraal Museum al langer samen met Jongeren Cultuurhuis Kanaleneiland, Keti Koti, AZC’s, het Leger des Heils en Midzomergracht festival.

Door dialoog leren we van elkaar en lukt het kunstontmoetingen te organiseren. Van een fotoproject met jongeren uit Kanaleneiland tot taalcafés, zonder onze partners kunnen we dit niet realiseren.

Programmering

In onze presentaties en publicaties zullen we kritisch reflecteren op de geschiedenis van de kunst, vormgeving, mode en de stadsgeschiedenis en -mede met de hulp van experts van buitenaf- nieuwe visies tonen op hedendaagse maatschappelijke vraagstukken.
Onze uitgebreide collectie is zoals zoveel publieke collecties in Nederland tot stand gekomen in de afgelopen eeuwen, waarin soms andere politieke opvattingen, normen en waarden gangbaar waren. Die geschiedenis is onderdeel van wie we vandaag zijn; het oudste stadsmuseum van Nederland. Om deze te onderzoeken en te duiden met de kennis van vandaag, gaan we een groep vormen met professionals die vanuit hun expertise kunnen bijdragen. Deze peer review group gaat tevens meekijken naar de koers van onze tentoonstellingen en flankerende programma’s. Daarnaast houden we gesprekken met experts en vertegenwoordigers uit de stad.

Dit kan leiden tot het herschrijven van onze geschiedenis en het laten horen en zien van een andere context in zowel de collectie-presentatie als in tentoonstellingen. Voices of Fashion is meerstemmig dankzij samenwerking met veelzijdige deelnemers/ontwerpers/makers, een (veelal Zwart) Nederlandse klankbordgroep, internationale adviesraad, tentoonstellingsontwerper en co-curator. Met Voices of Fashion willen we een inclusievere herinnering van de modegeschiedenis ondersteunen. Het hele tentoonstellingsproces heeft pijnlijke geschiedenissen blootgelegd, wat een ontzettend leerzaam en waardevol traject was voor de medewerkers van het Centraal Museum. In De botanische revolutie wordt de invloed van kolonialisme op ons gecultiveerde landschap en onze kennis daarover onderzocht. Onder meer Jennifer Tee, Patricia Kaersenhout, Maria Teresa Alves en Maria Di kregen daartoe kunstopdrachten.

Publiek

Dromen in beton was geen rijke tentoonstelling geworden zonder inwoners uit Kanaleneiland; Wat niet gezien wordt hadden we niet kunnen maken zonder het Museum of Equality and Difference. Samenwerking met partners, maar ook met ons publiek kunnen we verhalen die onze blik én die van de bezoekers kunnen verruimen.

Om de band Utrecht te versterken wordt in 2021 de Stadsredactie in het leven geroepen. Met deze Stadsredactie, waarin bewoners uit de stad zitting nemen, werken we aan het meerstemmig maken van activiteiten, communicatie en presentaties. Zo zullen we samen de Stadsredactie een presentatie van en voor bewoners creëren, de Column.

We willen ontmoetingen tussen kunst en publiek tot stand brengen binnen en buiten de muren van het museum, bijvoorbeeld via muurschilderingen in de wijken van de stad. Ook continueren we onder meer onze samenwerking met AZC’s in Utrecht om niet-statushouders aan de hand van kunst te helpen bij het oefenen van de Nederlandse taal, we organiseren maatjes-projecten en workshops voor eenzame bewoners uit de wijken en plantsoenendienstmedewerkers geven hun interpretatie aan De botanische revolutie. Tijdens onze donderdagavondprogramma Centraal Laat bieden we jong publiek de kans om kennis te maken met diverse kunstdisciplines, zoals theater, muziek, film en onze collectie en tentoonstellingen.
Ook voor de jongsten willen we kennis laten maken met kunst en hen helpen in hun taalontwikkeling. Daartoe werken we bijvoorbeeld in het nijntje museum samen met kinderopvang in een programma voor peuters met een voorschoolse indicatie.
Het is slechts een kleine greep uit het gevarieerde aanbod dat we in de periode 2021 – 2024 aanbieden.

Personeel

Een divers team in een inclusieve organisatie zorgt aantoonbaar voor betere resultaten, meer creativiteit en maakt de organisatie een aantrekkelijke werkgever. Het museum spant zich daarom in om te zorgen dat de diversiteit van de samenstelling van haar personeel wordt vergroot. Daartoe is een personeelsplan ontwikkeld, dat in 2021 wordt uitgerold.

Het zijn eerste stappen naar het inbedden van inclusie en diversiteit in onze organisatie en we beschouwen dit statement dan ook als ‘werk in uitvoering.’

Het sleutelwoord is ‘samen.’ Met onze partners, bezoekers, collega-musea en anderen willen we bijdragen aan een maatschappij waarin iedereen gelijkwaardig is.