Object

De graflegging van Christus

Jozef van Arimathea en Nicodemus tillen het levenloze lichaam van Christus in het graf. Achter hen staan de intens verdrietige Maria, de moeder van Christus, Maria Magdalena en Maria Cleophas. Baburen liet zich bij zijn compositie sterk inspireren door een werk met hetzelfde onderwerp van Caravaggio dat hij had gezien in de Chiesa Nuova in Rome. Het prototype van Baburens Graflegging bevindt zich nog altijd in de San Pietro in Montorio te Rome. Van de tenminste achttien bekende versies naar het origineel is dit er één van.

Maker: Dirck van Baburen
Titel: De graflegging van Christus
Datering: 1617 - 1621
Objectsoort: schilderij
Objectnummer: 8233
Collectie: beeldende kunst, schilderkunst, schilderkunst tot 1850

Dirck van Baburen

Dirck van Baburen is een van de belangrijkste en meest vernieuwende Utrechtse caravaggisten na 1620. Na zijn leerperiode bij Paulus Moreelse (1571-1638) in Utrecht vertrekt hij omstreeks 1615 naar Rome. Daar behoort hij tot de oprichters van de ‘Bentvueghels’, een berucht Nederlands kunstenaarsgezelschap. Als Dirck van Baburen in 1621 terugkeert naar Utrecht is hij een van de eersten die het thema van de musicerende halffiguur introduceert in de Noordelijke Nederlanden.

Bekijk volledige profiel

Materiaal: doek
Techniek: olieverf op doek
Afmetingen: hoogte 219.4 cm
breedte 139.3 cm
hoogte (met lijst) 261.3 cm
breedte (met lijst) 180.5 cm
diepte 7 cm
Verwerving: schenking (-09-95 1938)
Geassocieerde onderwerpen: (herkomst)
Trefwoord: graflegging van Christus, historie, N.T., passie van Christus
Opschriften en markeringen: geen:
Opmerkingen: Het schilderij is een repliek van het altaarstuk dat Baburen rond 1617 schilderde voor het altaar van de Pietà-kapel in de San Pietro in Montorio te Rome. Het schilderij heeft hetzelfde formaat als het prototype, dat zich nog altijd op de oorspronkelijke plaats bevindt. Het zeer grove en sterk genopte doek is waarschijnlijk van Italiaanse herkomst. De Italiaanse of Spaanse lijst is contemporain. Slatkes noemt behalve dit schilderij nog ten minste zeventien andere versies. Zie Slatkes 1965, pp. 105-108.
Duurzame URL: https://hdl.handle.net/21.12130/collect.FEFCB858-6F3D-49D2-B4D4-FC2D9E1A9CA7
Rechten: Publiek domein

Documentatie: Verwerven en programmeren in een veranderende maatschappij [blog 2022], Catharina van Daalen, (Centraal Museum [website], 21 december 2022)
: Caravaggio en de Nederlanden, [samenst. cat. M. Elisabeth Houtzager en E.R. Meijer]. [tekst J.G. van Gelder, D. Roggen], Gemeentebestuur Utrecht (Utrecht, 1952) (Antwerpen), XXXVIII, 99 p., [s.p.]
: Caravaggio und die Niederländer, Arthur von Schneider, Verlag des Kunstgeschichtlichen Seminars (Marburg an der Lahn, 1933), 144, 50 p.
: Caravaggism in Europe, Benedict Nicolson, Umberto Allemandi & C. (Turijn, 1990), 3 dl., 276 p., ... p.pl.
: De Catalogus der schilderijen [1952], Centraal Museum (Utrecht, 1952), LVIII + 512 p.
: Catalogus van schilderijen der Utrechtsche School, Centraal Museum (Utrecht, 1941), 72 p., 30 p. pl
: Cicerone V, J. Burckhardt, (1910)
: Dirck van Baburen (c.1595-1624) : a Dutch painter in Utrecht and Rome, Leonard J. Slatkes, Haentjens Dekker & Gumbert (Utrecht, 1969), 216 p., [50] p. pl.
: Jezus in de Gouden Eeuw, Albert Blankert ...[et al.], Waanders (Zwolle, 2000) Kunsthal (Rotterdam), 158 p.
: Madonna met wilde rozen en een selectie van zestiende- en zeventiende-eeuwse meesterwerken uit Utrecht, Liesbeth M. Helmus, Centraal Museum (Utrecht, 1997), 146 p.
: Die Malerei des Barock in Rom, H. Voss, (Berlijn, 1924)
: Masters of Utrecht : 17-19th Century Paintings from the Collection of Centraal Museum Utrecht, projectteam Sjarel Ex ... [et al.] ; authors Marja Bosma, Jos de Meyere, Huis ten Bosch (Nagasaki, 1994) Centraal Museum (Utrecht, 1994), 119 p.
: Musées de Hollande : la peinture néerlandaise : Rijksmuseum à Amsterdam (...) Musée Lakenhal à Leyden, intr. et commentaires par Jacques Foucart, Nouvelles Éditions Françaises (Paris, [1965]), [240] p.
: Nederlandsche Schilderkunst in Beeld, J. Engelman, Van Holkema & Warendorf (Amsterdam, 1940), 280 p., [12] bl. kleurenpl.
: Röntgenonderzoek van de oude schilderijen in het Centraal Museum te Utrecht, M.E. Houtzager ... [et. al.], Centraal Museum (Utrecht, 1967), 299 p.
: Schilderkunst tot 1850. De verzamelingen van het Centraal Museum Utrecht [cat. nrs. 1-290], Liesbeth M. Helmus, Centraal Museum (Utrecht, 1999)
: Die Utrechter Malerschule : Caravaggisti des Nordens ; Centraal Museum Utrecht, Red. Ekkehard Mai. [Kat. J.A.L. de Meyere], Wallraf-Richartz-Museum (Köln, 1984), 48 p.
: Caravaggio e L'Europa : il movimento caravaggesco internazionale da Caravaggio a Mattia Preti, coord. ed. Franco Ambriosio, Skira editore (Ginevra, 2005) (Milano), 519 p.
: Utrechtse schilderkunst in de Gouden Eeuw : honderd schilderijen uit de collectie van het Centraal Museum te Utrecht, Jos de Meyere, Matrijs (Utrecht, 2006), 463 p.
: Caravaggio : Sehen, Staunen, Glauben : der Maler und sein Werk, Sybille Ebert-Schifferer, C.H. Beck (München, 2009), 320 p.
: Rembrandt and the Dutch Golden Age, ed. by Ildikó Ember, tekst o.a. Eddy de Jongh, Gary Schwartz ... [et al.], Szépmüvészeti Múzeum (Budapest, 2014), 608 p.
: Dirck van Baburen : Schilder van wereldfaam, Leen Dekker, Mura, Bedrijfsjournalistiek (2017), 112 p.
: Utrechts verleden in vogelvlucht, Renger de Bruin, René de Kam, Kaj van Vliet, Matrijs (Utrecht, 2017), 152 p.
: Utrecht, Caravaggio en Europa, Bernd Ebert en Liesbeth M. Helmus, Bayerische Staatsgemäldesammlungen (München, 2018) Hirmer Verlag GmbH (München, 2018), 304 p.
: Utrecht, Caravaggio und Europa, Bernd Ebert en Liesbeth M. Helmus, Bayerische Staatsgemäldesammlungen (München, 2018) Hirmer Verlag GmbH (München, 2018), 304 p.
: Utrecht : Le mouvement caravavesque international = Utrecht the International Caravaggesque Movement, Liesbeth M. Helmus, Volker Manuth, Paris Tableau SAS (Parijs, 2014), 104 p.
: Centraal Museum Utrecht [topstukken; 2020], Voorw. Bart Rutten, Marco Grob, Jacqueline Rutten (prod.), Hans Schopping, Sheila Stafleu, Lotte Bont, Thomas de Bruin (red.), Centraal Museum (Utrecht, 2020), 208 p.
: Anders gekeken : het beste en het boeiendste uit de Hollandse schilderkunst van de Gouden Eeuw, Paul Schnabel, Waanders (Zwolle, 2021), 400 p.
: Bijbel : [N(ieuwe)B(ijbel)V(ertaling)21 : Het Oude Testament/Deuterocanonieke boeken, Het Nieuwe Testament : met kunstwerken uit de Lage Landen], [onder verant. van het Nederlands-Vlaams Bijbelgenootschap ; voorw. Ann Demeester], Athenaeum-Polak & Van Gennep (Amsterdam, 2021), 2 dl. ( 2415 p.)
: Utrecht : tale of the city, Renger de Bruin, René de Kam, Kaj van Vliet, Matrijs (Utrecht, 2022), 152 p.
: De Bentvueghels : Een berucht kunstgezelschap in Rome 1620-1720, Liesbeth M. Helmus, Het Spectrum (Amsterdam, 2023), 416 p.
: A postscript to Baburen, B. Nicolson, (The Burlington Magazine, 1962)
: Alte Kunst im Ostland : Museen und Sammlungen in Kauen, Riga und Reval., N. von Holst, (Pantheon : Monatsschrift für Freunde und Sammler der Kunst, 1942-08/09)
: Catalogo dei Dipinti Olandesi e Fiamminghi della Pinacoteca Vaticana, D. Redig de Campos, (Mededelingen van het Nederlands Historisch Instituut te Rome, 1943)
: Drie nederlandsche schilders en Caravaggio, T.H. Fokker, (Mededelingen van het Nederlands Historisch Instituut te Rome)
: Ein Altar von Baburen in Bamberg, K. Gerstenberg, (Zeitschrift für Kunstwissenschaft, 1937)
: Twee Nederlandsche navolgers van Caravaggio te Rome, door T.H. Fokker, (Oud Holland : nieuwe bijdragen voor de geschiedenis der Nederlandsche kunst, letterkunde, nijverheid, enz., Jaargang: 44, 1927), p. 131 - 137
: Het Centraal Museum te Utrecht : het oudste stedelijk museum van Nederland, J.A.L. de Meyere, (Tableau : tijdschrift over beeldende kunst, museumactiviteiten en kunsthandel, Jaargang: 7, Aflevering: 5, aprill/mei 1985), p. 38 - 43
: Nieuwe kijk op Caravaggisten, Bernadette van der Goes, (Collect : kunst & antiekjournaal, Jaargang: 23, Aflevering: 9, winter 2018), p. 32-37