Kast
Kast
This monumental cabinet comes from the Dom Church. It was built in the first half of the sixteenth century using very high quality oak wood and furnished with hinges, handles and locks of wrought iron. The board at the centre of the cabinet can be folded open and used to lay books and papers on.
The cabinet was probably built for the administration and the archives of the five collegiate chapters in Utrecht. These ecclesiastical boards managed the estates of the collegiate churches: the Dom, the Sint-Salvator church, the Sint-Pieter church, the Sint-Jan church and the Sint-Maria church. The Dom chapter held a central position, for instance chairing the meetings. The chapters were abolished in 1812, after which the cabinet was transferred to the museum. A second archive cabinet owned by the chapters ended up in Amsterdam’s Rijksmuseum.
Large cabinets were very rare in the Middle Ages. The majority of people owned little more than a few chairs, a table, a bed and some chests to store things in. A lot of furniture was lost over the course of time. The Dom Cabinet is unique in this respect, and is considered a top item internationally. The cabinet probably owes its preservation to its important function.
When the city archivist Samuel Muller was given the cabinet in loan for the city collection, it had been painted a red-brown colour and fitted with an extra door and a cornice. Parts of the cabinet were decayed or damaged, and the lid was split in half. Muller had the cabinet restored so thoroughly that we no longer know for sure what it looked like originally. Traces of paint on the inside suggest that it may have been painted. Muller wanted the Utrecht museum to show how people had lived in the town throughout the ages. To this end he built a number of period rooms, starting in the Middle Ages and ending in the nineteenth century. His collection policy for applied arts was aimed at furnishing these period rooms as fully and authentically as possible. However, his criteria were not the ones we hold today. He placed the Dom Cabinet in the gothic style room, with medieval ceramics on the open shelves. Yet in a true medieval living room this massive archive cabinet would have looked decidedly out of place.
- Maker
- Anoniem Utrechts
- Title
- Kast
- Dating
- ca. 1500 - ca. 1550
- Object type
- kast, archiefkast
- Object number
- 859
- Collection
- toegepaste kunst, stadsgeschiedenis, meubelen tot 1900
- Materials
- eikenhout, smeedijzer
- Technique
- eikenhout; smeedijzer
- Dimensions
- hoogte 233 cm
- breedte 255.5 cm
- diepte 57 cm
- Acquisition
- schenking (2019)
- Acquisition credit
- Schenking van de Protestantse Gemeente Utrecht. (Was sinds 1901 bruikleen van College van Kerkrentmeesters van de Protestantse Gemeente Utrecht.
- Associated periods
- Bisschoppelijk Utrecht 695-1528
- Associated subjects
- Domkerk, archiefkamer (Utrecht) (herkomst), bisdom (Utrecht) (religie)
- Physical description
- De kast is vervaardigd uit kwartiers eikenhout met fraaie spiegels. De zijkanten, die bestaan uit een raamwerk met twee door een middenregel gescheiden panelen, worden aan voor- en achterzijde verbonden door een onder- en een bovenregel, en aan de achterzijde tevens door een middenregel. Aan de voorzijde zijn tussen onder- en bovenregel twee stijlen geplaatst; de drie daardoor ontstane, door schotten gescheiden vakken zijn door in totaal vijf regels onderverdeeld. Aan de achterzijde is tussen onder- en bovenregel een enkele stijl geplaatst, die correspondeert met de rechter middenstijl aan de voorzijde en die door de middenregel wordt onderbroken. Stijlen en regels zijn door dubbel getoogde pen- en gatverbindingen vergaard. Bovendien zijn aan de achterzijde nog drie regels tussen de stijlen gespijkerd. Het bovenste deel van het achterschot bestaat uit tien staande delen, het gedeelte daaronder uit drie staande delen, dan volgt een liggend deel waaronder negen staande delen. De bodems van de in de kast aangebrachte vakken zijn gespijkerd in een sponning in de voor- en achterregels. De legplanken rusten op tegen de zijden gespijkerde dragers. De klep bestaat uit twee liggende delen en de deuren uit twee staande delen met aan de binnenzijde twee gelijmde en gespijkerde regels. De kleine deur linksboven bestaat uit een enkel staand deel. De laden bestaan uit gespijkerde onderdelen, waarbij de spijkers die door de voorkant in de zijden en de bodem zijn geslagen, zijn afgedekt met houten proppen. De laden hebben ladelopers die tegen de zijkanten zijn gespijkerd en ze schuiven op geleiders die tegen de stijlen van de kast zijn gespijkerd.
- Inscriptions and marks
- geen:
- Notes
- De kast werd gebruikt voor het bewaren van archiefstukken van het Domkapittel. Zie: De verzamelingen van het Centraal Museum. deel 8, Meubelen tot 1900, p.107-111
- Rights
- Public domain
- Documentation
- Achter slot en grendel, K.T. Meindersma, Rijksdienst voor Monumentenzorg (Zeist, 1994) SDU (Den Haag), 295 p.
- Catalogus van het Historisch Museum der stad [1928, cat. nrs. 1-1403], W.C. Schuylenburg, Centraal Museum (Utrecht, 1928)
- Catalogus van het Museum van Oudheden [1878], supplement, S. Muller Fz., J.L. Beijers (Utrecht, 1878)
- Catalogus van het Museum van Oudheden [1904], door S. Muller Fz.. S. Muller Fz., W. Leijdenroth (Utrecht, 1904) (1904)
- Catalogus van meubelen en betimmeringen, [Th.H. Lunsingh Scheurleer ; m.m.v. A.E.C. van der Looy van der Leeuw, C.M.A.L. Lindeman en J. Terwindt], Rijksmuseum (Amsterdam, 1952), 376 p., [64] p.pl.
- Gids door het Stedelijk Museum van Oudheden te Utrecht [1906], door S. Muller Fz., W. Leijdenroth (Utrecht, 1906), 77 p.
- Meubelen tot 1900 : De verzamelingen van het Centraal Museum Utrecht, Reinier Baarsen, Dirk Jan Biemond, Paul van Duin, Anne-Sophie van Leeuwen; red. Willemijn Fock en Ida van Zijl, Centraal Museum (Utrecht, 2005), 324 p.
- Utrechtse Geschiedenis, Renger de Bruin, Maarten Brinkman, m.m.v. Janna Pot, Centraal Museum (Utrecht, 2007), 328 p.
- De Staten van het Nedersticht. Problemen rond samenstelling en bevoegdheden in de bisschoppelijke periode, C.A. van Kalveen, (Maandblad van Oud-Utrecht, Aflevering: 2; 62, 1989-02), p. 13-18
- Verslag over het voorgevallene in de gemeente-verzamelingen van Utrecht in 1901, (Bulletin [uitg. door den Nederlandschen Oudheidkundige Bond], Aflevering: 2; 4, 1903-01)









