Object
Plooischotel
- Maker
- Anoniem Utrechts
- Title
- Plooischotel
- Dating
- 1676
- Object type
- schotel, plooischotel
- Object number
- 10588
- Collection
- toegepaste kunst, edele metalen
Anoniem Colombo (?)
- Materials
- zilver
- Technique
- zilver
- Dimensions
- diameter 36.5 cm
- gewicht 696.8 gr
- Acquisition
- aankoop (1950)
- Inscriptions and marks
- keurmerk onderzijde rand: keurteken Colombo (?), keurmerk onderzijde rand: stadskeur Utrecht, jaarletter onderzijde rand: M (M=1676), meesterteken onderzijde rand: onduidelijk, hond?, wapen in schaal (gegraveerd): onbekend familiewapen (Engels helmteken, kraaiende haan)
- Notes
- De plooischotel bestaat uit een rond middenplat waarop diverse hoog gedreven schelpen en een slakkenhuis zijn aangebracht. Deze zijn omgeven door twaalf lobvormige, onversierde verdiepingen waaromheen een rand loopt bestaande uit twaalf omhoog gedreven lobben. Tussen de lobben van de rand zijn parelbanden aangebracht. De lobben zijn versierd met zwaar gedreven bloemmotieven, waaronder een pioenroos en een narcis, en vruchten, waaronder een peer en een appel. Gezien de te Utrecht aangebrachte keurtekens wordt de schotel als `Utrechts' werk opgenomen. De wijze van vervaardiging is evenwel zeer ongewoon voor Nederlands werk. De onversierde verdiepte lobben vertonen aan de bovenzijde een voor zeventiende-eeuws werk ongebruikelijk zware hamerslag. Tevens is een soldeernaad zichtbaar die door deze gladde lobben loopt, alsof de oorspronkelijke ronde plaat van de schotel vergroot moest worden. Ook de hoog opgedreven schelpen en het slakkenhuis op het plat van de schotel komt men op vergelijkbare Nederlandse plooischotels niet tegen. Het is niet uit te sluiten dat de schotel niet in Utrecht is vervaardigd maar hier slechts ter keuring is aangeboden. Als plaats van ontstaan zou dan gedacht kunnen worden aan een `overzees' gebied of kolonie (mogelijk Colombo). Het eerste keurteken, dat zeer sterk doet denken aan het (latere) keurteken van Colombo, zou daarmee in verband kunnen worden gebracht. Het is bekend dat `oosterse' inheemse zilversmeden reeds vroeg naar voorbeelden van Hollandse oorsprong werkten maar met behoud van eigen kenmerken in werkwijze en idioom. Vergelijk hiervoor bijvoorbeeld de plooischotel in het Haags Gemeentemuseum.
- Rights
- Public domain
- Documentation
- Dutch Silver : embossed plaquettes, tazze and dishes from the renaissance until the end of the eighteenth century, J.W. Frederiks, Martinus Nijhoff (Den Haag, 1952)
- Edele en onedele metalen. De verzamelingen van het Centraal Museum Utrecht [edele metalen cat. nr. 1-250], Louise E. van den Bergh-Hoogterp; B. Dubbe, Centraal Museum (Utrecht, 1997)
- Catalogus van de tentoonstelling Vier eeuwen Nederlands zilver, Gemeentemuseum van 's-Gravenhage, [woord vooraf L.J.F. W[ijsenbeek] ; inl. B[eatrice] J[ansen]], Gemeentemuseum van 's Gravenhage (Den Haag, 1952), 205 p. [22] p. pl.
- Zilver : een keus uit de collectie van het Centraal Museum, tekst Ida van Zijl, Centraal Museum (Utrecht, 1990), [S.p.]
