Object
Pendule
Pendule
Deze klok was een echt hebbeding voor op de schoorsteenmantel bij rijke Europese industriëlen. Zo’n pendule au bon sauvage heeft als thema de ‘edele wilde’: het 19de-eeuwse droombeeld van de onschuldige, primitieve mens, één met de natuur, zonder seksuele schaamte en onbedorven door industriële vooruitgang. Romantisch exotisme ontmoet koloniaal racisme in een knap staaltje vakwerk: kun je van zo’n beladen voorwerp, al is het nog zo kunstig gemaakt, onbezorgd genieten? [tekst 2023]
- Titel
- Pendule
- Datering
- ca. 1800
- Objectnummer
- 9127
- Collectie
- toegepaste kunst, meubelen tot 1900
Laurent Ridel
Joseph Coteau
- Materiaal
- brons, ijzer, email, vergulding, verzilverd
- Techniek
- vuurverguld en verzilverd brons, ijzer, email
- Afmetingen
- hoogte 57 cm
- breedte 45 cm
- diepte 17.5 cm
- Verwerving
- legaat (1942)
- Fysieke beschrijving
- De pendule is vervaardigd van verguld en gepatineerd brons met contrasten tussen mat vergulde delen en glanzende gebruineerde delen. De rots is donkergroen gepatineerd en door middel van een fijn reliëf geruwd. De planten en bloemen zijn verguld. De waterval is verzilverd. De rietsigaren hebben een vergulde bloem. De kledingstukken van beide figuren zijn verguld. De ogen van de figuren zijn wit geëmailleerd met een blauwe iris. De wijzerplaat is geëmailleerd. De uren- en minutenwijzers zijn verguld.
- Opschriften en markeringen
- signatuur wijzerplaat: Ridel à Paris, opschrift binnenzijde wijzerplaat: Coteau, reparatiesignatuur wijzerplaatring: V. Westerbos 25-2-1920, "Vinkuren" 19-10-1929 Lichter gemaakt., monogram bronzenkast, diverse onderdelen: A v
- Rechten
- Publiek domein
- "Van goud en zwart" : pendules met indianen en negers = "De noir et d'or" : pendules "au bon sauvage", werkcomité Francis van Noten ... [et al.], Koninklijke Musea voor Kunst en Geschiedenis (Brussel, 1993), [44] p.
- Watchmakers and clockmakers of the world, by G.H. Baillie, N.A.G. Press (London, 1963), XXXV, 338 p.
- Het Klokkenlexicon : handboek voor de terminologie van klokken en horloges, Jaap Zeeman, Waanders (Zwolle, 2003), 317 p.
- Meubelen tot 1900 : De verzamelingen van het Centraal Museum Utrecht, Reinier Baarsen, Dirk Jan Biemond, Paul van Duin, Anne-Sophie van Leeuwen; red. Willemijn Fock en Ida van Zijl, Centraal Museum (Utrecht, 2005), 324 p.
- De oude klokken van het Centraal Museum [Stageverslag], Lieneke Nijkamp, Lieneke Nijkamnp (Utrecht, 2005), [S.p]
- P.C. Wonder (1777-1852) : Een Utrechter in Londen, red. Elinoor Bergvelt, tekst Reinier Baarsen, Elinoor Bergvelt, Liesbeth Helmus ...[et al.], Lecturis (Eindhoven, 2015), 160 p.
- Bronzekunst 1720-1880, H. Ottomeyer, (Weltkunst : aktuelle illustrierte Zeitschrift für Kunst, Antiquitäten, Bücher und ihren Markt : Zentralorgan sämtlicher Deutscher Kunst- und Antiquitätenhändler-Verbände = Fine art of the world = Le Monde des beaux-arts, 1977-10)
- De restauratie van de pendule au sauvage, I[da] v[an] Z[ijl], (Centraal Museum Utrecht Mededelingen, Aflevering: 28/29, 1980), p. 3 - 4
- L' heure exotique : pourquoi et comment les "bons sauvages", nègres ou Indiens, ont colonisé le décor des pendules à la fin du 18e et au début du 19e siècle., par Eveline Schlumberger, (La Connaissance des Arts, Plaisir de France, Aflevering: 318, auôt 1978), p. 30 - 37
- Deverberie & Cie : drawings, models, and works in bronze, Charlotte Vignon, (Cleveland studies in the history of art, Jaargang: 8, 2003), p. 170 - 187
- L' Amérique vue par l'Europe : [exposition], Grand Palais, 17 septembre 1976-3 janvier 1977 [organisée à l'occasion du Bicentenaire des États-Unis par le Cleveland Museum of Art avec la collaboration de la National Gallery of Art, Washington et de la Réunion des musées nationaux, Paris : catalogue], rédigé par Hugh Honour, Editions de la Réunion des musées nationaux (Parijs, 1976), xxxviii, 345 p
- La pendule Française des origines à nos jours : documentation recueillie auprès de nos penduliers. I: De l'horloge Gothique à la pendule Louis XV. II: Du Louis XVI à nos jours : documentation recueillie auprès de nos penduliers. III: Les provinces Françaises, horloges et pendules étrangères / avec collab. de H.Ostromecka ... [et al.], Tardy, Tardy (Parijs, 1974-1975), 3 dl. (XXXV, 893 p.)
