Ga direct naar hoofdinhoud

Onderzoek naar de collectie

We onderzoeken waar objecten in onze collectie vandaan komen en wie ze eerder in bezit hadden. Dat doen we bij nieuwe aanwinsten, maar ook bij objecten die al langer in de collectie zijn. Zo willen we zo goed mogelijk begrijpen welke geschiedenis achter een object schuilgaat. Daarbij besteden we extra aandacht aan mogelijke roofkunst en objecten die rond de Tweede Wereldoorlog onvrijwillig van eigenaar zijn veranderd.

Omdat er steeds nieuwe informatie beschikbaar komt, bijvoorbeeld door gedigitaliseerde archieven, blijft herkomstonderzoek een doorlopend en belangrijk onderdeel van ons werk.

Sporen van het slavernijverleden

Sinds 2022 onderzoekt het Centraal Museum de eigen collectie op verbanden met slavernij en het koloniale verleden. Waar eerder werd aangenomen dat Utrecht nauwelijks betrokken was bij deze geschiedenis, blijkt dat koloniale netwerken en rijkdom ook hier diep verweven waren met het dagelijks leven.

Het onderzoek laat zien dat deze sporen vaak verborgen zijn. Niet alleen in opvallende objecten, maar juist ook in alledaagse voorwerpen zoals servies, kleding en gebruiksartikelen. Veel van deze objecten kwamen in de collectie via families die hun welvaart deels verdienden met koloniale handel of investeringen in plantages.

Door opnieuw naar de collectie te kijken, ontstaan nieuwe verhalen. Het museum onderzoekt niet alleen wat een object is, maar ook waar het vandaan komt, wie erbij betrokken waren en welke rol het speelde binnen een koloniaal systeem. Zo wordt zichtbaar hoe slavernij en kolonialisme doorwerken in kunst, cultuur en verzamelgeschiedenis.

Dit onderzoek is een doorlopend proces. Het draagt bij aan bewustwording, biedt ruimte voor meerdere perspectieven en helpt het museum om de collectie in een bredere, meer inclusieve context te presenteren.

Representatie

We onderzoeken ook welke verhalen en perspectieven in onze collectie vertegenwoordigd zijn, en welke nog ontbreken. Welke objecten hebben we verzameld, welke verhalen vertellen ze, en waar zitten onze blinde vlekken? De afgelopen jaren zetten we stappen om meer ruimte te geven aan verschillende perspectieven, bijvoorbeeld van niet-westerse makers en denkers, en van makers en bezoekers met een beperking.


Dat doen we niet alleen. Samen met externe experts en lokale gemeenschappen, zoals de Kenniscentrale en de Stadsredactie, zoeken we naar onderbelichte verhalen en nieuwe invalshoeken. Zo werken we aan een museum waarin meer mensen, ervaringen en geschiedenissen herkenbaar worden.

Over het museum

Nieuwsgierig naar onze organisatie? Lees meer over onze geschiedenis, 
medewerkers en duurzame ambities.